Azbest trzeba usunąć do końca 2032 roku
Możliwości dofinansowania utylizacji azbestu - rozmowa z Markiem Baumgartem Zastępcą Prezesa Zarządu Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Poznaniu.
Na terenach wiejskich wiele jest jeszcze pokryć dachowych z tzw. eternitu. Kiedy produkt zdobywał rynek okazał się hitem, ponieważ posiada pożądane właściwości takie jak: odporność na działanie różnych związków chemicznych - kwasów, zasad, a także wody morskiej, soli innych, a także cechuje go wysoka odporność na wysokie temperatury przy stosunkowo niskiej cenie. Z uwagi na te właściwości wykorzystywano go do wielu produktów. Po czasie okazało się jednak, że zawierające azbest płyty eternitu są bardzo szkodliwe dla zdrowia i środowiska, gdyż azbestowe włókna są silnie kancerogenne.
- Panie Prezesie, na początek może kilka słów co to takiego azbest?
Azbest to handlowa nazwa grupy minerałów włóknistych, które pod względem chemicznym są uwodnionymi krzemianami różnych metali. W zależności z jakim metalem krzemiany tworzą związek wyróżnia się kilka typów azbestu o różnej szkodliwości dla zdrowia. Najgroźniejszy jest niebieski (krokidolit). Największe zastosowanie przemysłowe ma azbest biały (chryzotyl), następnie niebieski oraz brązowy (amosyt). Polskie normy nie podają dopuszczalnego stężenia mikrowłókien azbestu w pomieszczeniach, tylko w powietrzu atmosferycznym, które wynosi do 1000 włókien w m3. Jednak doniesienia naukowe mówią, że przy długotrwałym narażeniu organizmu dużo mniejsza ilość włókien aniżeli zakłada norma jest już kancerogenna i powoduje raka płuc i nie tylko. Nowotwory powstałe w wyniku działania włókien azbestowych charakteryzują się bardzo wysokim stopniem złośliwości.
- Utylizacja azbestu nie jest taka prosta i tania. Czy to prawda?
Zgodnie z przepisami należy usunąć wszystkie wyroby zawierające azbest do końca 2032 roku. Chcę podkreślić, że koszty usuwania i utylizacji azbestu mogą być dofinansowane z wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej.
- Panie Prezesie kto, może uzyskać takie dofinansowanie?
O dofinansowanie z WFOŚiGW w Poznaniu mogą ubiegać się jednostki samorządu terytorialnego stopnia powiatowego, które następnie na podstawie swoich regulaminów udostępniają środki mieszkańcom powiatu.
- Jakie kryteria należy spełnić aby uzyskać dofinansowanie do utylizacji/usunięcia azbestu?
Wniosek składany do WFOŚiGW powinien spełniać kryteria formalne i merytoryczne zamieszczone w "Regulaminie naboru wniosków na przedsięwzięcia związane z usuwaniem wyrobów zawierających azbest", który dostępny jest na stronie internetowej WFOŚiGW w Poznaniu. Podstawą jest, by Powiat ubiegający s ię o dofinansowanie posiadał "Program usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest".
- Do kiedy można składać wnioski o dofinansowanie?
Wojewódzki Fundusz przeważnie pod koniec roku ogłasza nabór wniosków na rok następny. Na podstawie przyznanych środków każdy Powiat ustanawia i ogłasza własny regulamin dla mieszkańców.
- Jakie dokumenty należy dołączyć do wniosku?
Do wniosku należy dołączyć tylko Uchwałę Rady Powiatu o przyjęciu wspomnianego wcześniej "Programu usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest", który jest niezbędny do otrzymania dofinansowania z WFOŚiGW w Poznaniu.
- Na jakich zasadach udziela się dofinansowania?
Dofinansowanie udzielane jest w formie dotacji, maksymalnie do 100% kosztów kwalifikowanych (np. zdjęcie i utylizacja eternitowego pokrycia dachowego).
- Jak wygląda rozliczenie takiego dofinansowania?
Rozliczenie odbywa się na podstawie składanych przez powiaty dokumentów świadczących o faktycznym wykonaniu przedsięwzięcia, takich jak kopie faktur, protokołów przekazania i utylizacji odpadów zawierających azbest, kart przekazania odpadów na składowisko oraz dokumentów świadczących o dokonaniu zapłaty na rzecz wystawcy faktur. Wypłata rat dotacji następuje w terminie do 30 dni od daty złożenia prawidłowo sporządzonego rozliczenia. Ubieganie się o środki na utylizację azbestu nie jest skomplikowane, a wymiana eternitowych pokryć dachowych i ich unieszkodliwienie uchroni wiele ludzkich istnień od zachorowań i przedwczesnej śmierci.
Opracowanie: Marta Ceglarek
Biuro WIR w Poznaniu