Nauka dla Praktyki

Tak zatytułowano konferencję, która odbyła się 6 czerwca 2011 roku w Instytucie Włókien Naturalnych i Roślin Zielarskich w Poznaniu. W gronie współorganizatorów znalazła się również Wielkopolska Izba Rolnicza. Patronatu udzieliło Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Konferencję zorganizowano w ramach zainicjowanego przez resort rolnictwa cyklu przedsięwzięć służących przeniesieniu wiedzy naukowej do praktyki rolniczej. Spotkanie otworzył dyrektor Instytutu prof. dr hab. Grzegorz Spychalski, który powitał przybyłych i wygłosił referat wprowadzający.

Prezes Piotr Walkowski, w słowach skierowanych do uczestników spotkania podkreślił wagę współpracy instytutów badawczych z samorządem rolniczym. Zdaniem Prezesa taka ścisła współpraca otwiera nowe możliwości oraz stwarza wymierne korzyści zarówno dla Instytutu, jak i Wielkopolskiej Izby Rolniczej.

Przedstawiciel resortu rolnictwa - wiceminister Tadeusz Nalewajk dziękując za zaproszenie podkreślił potrzebę synchronizacji polityki naukowej z nowymi wyzwaniami, do których zaliczył bezpieczeństwo żywności, zmiany klimatu oraz odnawialne źródła energii. Wskazał także na potrzebę promowania i wdrażania zrównoważonego rozwoju rolnictwa i obszarów wiejskich.

Inicjatywa połączenia środowiska naukowego z praktycznym podejściem producentów rolnych jest bardzo ważnym aspektem postępu zarówno technologicznego jak i naukowego. Uczestnicy konferencji mieli okazję wymieć poglądy, przedstawić uwagi i przemyślenia w kwestii technologii upraw, reakcji roślin na stan środowiska oraz ich przydatności jako elementu zmianowania i bioróżnorodności.

Jednym z poruszanych zagadnień była wartość użytkowa wybranych ziół, ich właściwości lecznicze oraz zastosowanie w ziołolecznictwie o przemyśle farmakologicznym. Zioła są bowiem ważnym źródłem poszukiwań substancji o działaniu leczniczym. Jak stwierdzono w jednym z wystąpień, substancje o właściwościach leczniczych pozyskanie z ziół wykazują łagodniejsze, ale i zarazem skuteczniejsze działanie aniżeli analogicznie wyprodukowane przez przemysł farmaceutyczny. Obecnie naukowcy we współpracy z producentami ziół poszukują nowych substancji o działaniu przeciwbólowym ale nie narkotycznym. W tym celu prowadzi się między innymi badania nad konopiami.

Drugi blok tematyczny konferencji to włókna naturalne. Szeroko omawiano technologie produkcji roślin włóknistych, pozyskiwania i przetwarzania włókna. Jak się okazało, w Polsce dostępne są maszyny do pozyskiwania i obróbki włókna, ale nie ma odpowiedniego areału upraw. Jednym z postawionych wniosków to postulat stworzenia mechanizmów zachęcających rolników do uprawy roślin włóknistych. Decydującym aspektem są jednak warunki ekonomiczne. Jeżeli zostaną stworzone odpowiednie warunki, nie będzie potrzeby zachęcania rolników do uprawy lnu czy konopi. Należy również zwrócić uwagę, że uprawa tych roślin daje również nieocenione korzyści dla środowiska naturalnego, jego poprawy i przywrócenia stanu naturalnego czy rekultywacji gleb zdegradowanych przez nadmiernie intensywną produkcję.

Podsumowując można powiedzieć, że konferencja zaowocowała wieloma ciekawymi doniesieniami dotyczącymi rozwiązań technologicznych w produkcji roślin włóknistych i zielarskich. Wskazała także na szereg nowatorskich obszarów badawczo-rozwojowych, takich jak prozdrowotne wykorzystanie roślin czy udział konopi w produkcji biomasy na cele energetyczne.

Konferencja zakończyła się wizytą studyjną w gospodarstwie Państwa Święcickich w Baborówku, gdzie uprawia się zarówno rośliny włókniste (len i konopie), jak i rośliny zielarskie i przyprawowe.

Marta Ceglarek
Biuro WIR w Poznaniu